Chuyên gia pháp lý Nguyễn Văn Đỉnh cho rằng, việc tách bạch hai loại hình nhà ở xã hội (NOXH) và nhà ở thương mại là cần thiết để đảm bảo tính hiệu quả trong quản lý và phát triển đô thị.
Cần tách bạch NOXH và nhà ở thương mại để tháo gỡ vướng mắc
Trước đây, theo quy định, các dự án nhà ở thương mại phải dành 20% quỹ đất để xây dựng NOXH. Tuy nhiên, chính sách này gặp nhiều vướng mắc, khiến các chủ đầu tư không mặn mà triển khai. Đặc biệt, với những dự án hướng đến phân khúc cao cấp, việc bố trí NOXH trong cùng khu vực làm giảm sức hút đầu tư. Đồng thời, chính quyền địa phương cũng mất nguồn thu từ tiền sử dụng đất do NOXH được miễn khoản này.
Luật Nhà ở 2023 đã trao quyền cho địa phương chủ động bố trí quỹ đất NOXH theo kế hoạch phát triển nhà ở. Tuy nhiên, đến Nghị định 100/2024, vẫn duy trì yêu cầu quỹ đất 20% trong các dự án thương mại. Nếu chủ đầu tư không xây NOXH thì phải nộp tiền, nhưng việc xác định số tiền phải đóng lại gặp nhiều bất cập. Việc tính tiền đất theo thời điểm hoàn thành hạ tầng khiến chi phí đội lên cao, gây khó khăn cho doanh nghiệp.
Theo ông Đỉnh, nên linh hoạt giao quyền cho địa phương quyết định bố trí NOXH ở những khu vực phù hợp, thay vì áp đặt trong mọi dự án thương mại. Chẳng hạn, Hà Nội có thể quy hoạch đất ở Gia Lâm, Đông Anh cho NOXH, thay vì buộc các khu trung tâm phải bố trí quỹ đất này. Điều này giúp phát triển đô thị một cách hài hòa, đồng thời tạo nguồn lực đầu tư cho NOXH từ nguồn thu các dự án thương mại.
Tư duy phát triển cần linh hoạt, cân bằng giữa mục tiêu nhà ở thương mại cao cấp và nhà ở cho người thu nhập thấp. Thay vì áp đặt quỹ đất NOXH trong mọi dự án, có thể trích một phần nguồn thu từ nhà ở thương mại để đầu tư phát triển NOXH ở các khu vực phù hợp hơn, đảm bảo sự đồng bộ và bền vững trong quy hoạch đô thị.
Xem chi tiết tại kênh Youtube: https://www.youtube.com/watch?v=IiEpLnvadLw